Κατά τη διασπορά δημιουργείται ένα ετερογενές μείγμα από τουλάχιστον δύο ουσίες που ελάχιστα διαλύονται η μία στην άλλη ή ενώνονται χημικά. Η μία ουσία, η διεσπαρμένη φάση, κατανέμεται όσο το δυνατόν λεπτότερα σε μια άλλη ουσία, το μέσο διασποράς ή συνεχή φάση.
Τι συμβαίνει κατά τη διασπορά
Στη διεπιφάνεια μεταξύ δύο φάσεων αναπτύσσεται διεπιφανειακή τάση. Αυτή τείνει σε όσο το δυνατόν μικρότερη διεπιφάνεια και εμποδίζει έτσι τη διασπορά. Η διασπορά αυξάνει τις διεπιφάνειες των επιμέρους φάσεων και δημιουργεί έτσι εξισορρόπηση. Πρόκειται δηλαδή για έναν έντονο, απότομο θρυμματισμό σταγονιδίων υγρού και στερεών σωματιδίων. Στη συνέχεια, γαλακτωματοποιητές και σταθεροποιητές κάνουν τη διασπορά σταθερή για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Γαλακτώματα και αιωρήματα
Στη βιομηχανία η διασπορά χρησιμοποιείται κυρίως για την παραγωγή γαλακτωμάτων ή αιωρημάτων. Και τα δύο έχουν υγρή συνεχή φάση.
Γαλάκτωμα
Και η διεσπαρμένη φάση είναι υγρή, για παράδειγμα λάδι σε νερό. Περισσότερα στην ενότητα: Γαλακτωματοποίηση.
Αιώρημα
Εδώ στερεά σωματίδια κατανέμονται σε ένα υγρό. Περισσότερα στην ενότητα: Αιώρηση.
Τυπικές εφαρμογές είναι για παράδειγμα:
Τι έχει σημασία στη διασπορά
Η διασπορά πρέπει να είναι απλή και αποδοτική, χωρίς να θέτει σε κίνδυνο την ποιότητα του τελικού προϊόντος. Άλλωστε, κανείς δεν θέλει να αγοράσει μια κρέμα που μετά από κάποιο διάστημα διαχωρίζεται ξανά στις φάσεις της.
- Ακριβής εναρμόνιση πρώτων υλών, θερμοκρασίας, πίεσης και ευαισθησίας στη διάτμηση
- Διασπορά σε παρτίδες (batch) ή inline σε συνεχή λειτουργία
- Μέθοδος hot-cold: η εγκατάσταση διασπείρει την ψυχρότερη υδατική φάση μέσα στη θερμή ελαιώδη φάση, με αποτέλεσμα να μειώνεται η θερμοκρασία και να συντομεύουν οι φάσεις ψύξης
- Κατάλληλος σχεδιασμός του διασπορέα και του κινητήριου συστήματος εκ των προτέρων
- Προσεκτικός σχεδιασμός της τροφοδοσίας των φάσεων
Συναφείς διεργασίες είναι η ομογενοποίηση και η γαλακτωματοποίηση. Σας συμβουλεύουμε ευχαρίστως και για μεταχειρισμένους αναμικτήρες-ομογενοποιητές και εγκαταστάσεις διεργασιών.
Για την ορθολογική ζύγιση και δοσομέτρηση υγρών πρώτων υλών διατίθεται πλέον ο νέος μας σταθμός δοσομέτρησης.
Άλλες διεργασίες
Συχνές ερωτήσεις για τη διασπορά
Τι σημαίνει διασπορά;
Κατά τη διασπορά μια ουσία (διεσπαρμένη φάση) κατανέμεται όσο το δυνατόν λεπτότερα σε μια άλλη ουσία (συνεχής φάση), με την οποία δεν διαλύεται ή διαλύεται ελάχιστα και δεν ενώνεται χημικά. Προκύπτει ένα ετερογενές μείγμα, όπως ένα γαλάκτωμα ή ένα αιώρημα.
Πώς γίνονται σταθερές οι διασπορές;
Με έντονο θρυμματισμό των σταγονιδίων ή των σωματιδίων σε όσο το δυνατόν ομοιόμορφα μεγέθη και με τη χρήση γαλακτωματοποιητών και σταθεροποιητών, οι οποίοι εμποδίζουν μακροπρόθεσμα τον διαχωρισμό των φάσεων.
Τι είναι η μέθοδος hot-cold;
Η ψυχρότερη υδατική φάση διασπείρεται μέσα στη θερμή ελαιώδη φάση. Έτσι η θερμοκρασία μειώνεται ήδη κατά τη διασπορά και οι επόμενες φάσεις ψύξης συντομεύουν σημαντικά.
Σε παρτίδες ή inline – πώς γίνεται η διασπορά;
Και τα δύο είναι εφικτά. Καθοριστικά είναι ο συντονισμένος σχεδιασμός του διασπορέα, του κινητήριου συστήματος και της τροφοδοσίας των φάσεων, καθώς και οι πρώτες ύλες, η θερμοκρασία, η πίεση και η ευαισθησία στη διάτμηση.